Czy banki są uprawnione do kopiowania dowodów osobistych?

Na temat kopiowania dokumentów potwierdzających tożsamość pisałem już w lipcowym wpisie „Więzienie za wykonanie kopii dowodu osobistego?”. Wspomniałem tam także o nieprawidłowej moim zdaniem praktyce kopiowania dowodów osobistych przez różne podmioty, w tym także banki, które nadużywają uprawnienia przysługujące im na mocy Prawa bankowego. Stanowisko to znalazło swoje poparcie w komunikacie Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.

W opinii Prezesa UODO art. 112b ustawy Prawo bankowe nie pozwala bankom wykonywać kserokopii i skanów dowodów osobistych klientów, żeby np. założyć konto bankowe czy zbadać zdolność kredytową klienta. Wystarczy wówczas spisanie danych z dokumentów tożsamości.

Wskazać należy, że aby sporządzenie kopii dowodów tożsamości było legalne uprawnienie w tym zakresie musi wynikać wprost z przepisów rangi ustawy. Tymczasem art. 112b Prawa bankowego pozwala przetwarzać do celów prowadzonej działalności bankowej informacje zawarte w dokumentach tożsamości osób fizycznych. Przepis ten nic nie mówi o tym, że banki mogą sporządzać kopie dowodów tożsamości.

Jak wskazuje Prezes UODO tylko w niektórych sytuacjach kopiowanie np. dowodów osobistych jest legalne. Podstawę do sporządzania kopii dokumentów tożsamości stanowią przepisy ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmowi. Trzeba jednak zastrzec, że jest to możliwe w określonych w tej ustawie przypadkach takich jak np. przeprowadzanie transakcji okazjonalnej o równowartości 15 tys. euro lub większej albo przypadkach, gdy zachodzi podejrzenie prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu.

Prezes UODO zaznacza jednak, że możliwość kopiowania dokumentów tożsamości we wskazanych powyżej przypadkach nie jest równoznaczna z takim obowiązkiem po stronie banków. Co więcej za każdym razem, gdy bank na podstawie art. 34 ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmowi zamierza skopiować dokument tożsamości, to decyzje o tym powinien poprzedzić analizą i zweryfikowaniem czy rzeczywiście taka czynność jest niezbędna, zgodnie z zasadami celowości i minimalizacji, o których mowa w art. 5 ust. 1 lit b) i c) RODO.